Enkhbat's Blog

Монгол нутгийн дуусашгүй их баялаг

“Атомщикуудтай маргах нь” блогийг маань уншсан олон уншигчид Монголын сэргээгдэх эрчим хүчний нөөц, хөгжлийн боломжийн талаар илүү дэлгэрэнгүй мэдээлэл надаас хүссэн юм. Тиймд би энэ салбарт ажилладаг мэргэжлийн хүмүүс, байгууллагаас авсан зарим нэг судалгааны дүн, танилцуулга материалыг тэдний зөвшөөрөлтэйгээр блогтоо хэвлэлээ. 

Танилцуулга-1. Монгол улсын сэргээгдэх эрчим хүчний нөөц, тоогоор

Судалгаанаас үзэхэд, байгалийн сэргээгдэх нөөцөө ашиглан өнөөгийн Монголын хэрэгцээг 2600 (!) дахин хангаж чадах их эрчим хүчийг тасралтгүй, мөнхөд үйлдвэрлэж явах бололцоо бидэнд байна. 

Доорх танилцуулгыг Монголын сэргээгдэх эрчим хүчний тэргүүлэгч NewCom групп -ээс авсан болно.  

Атомщикуудтай маргах нь

Бичихгүй бол болохгүй нь ээ. Эргэн тойронд бүгд л уран, цөмийн хаягдал, цөмийн түлш, Атомын цахилгаан станцын (АЦС) тухай яриад, бичээд байхад …

Нэг хэсэг бид бүгдээрээ л алт-чин, зэс-чин, нүүрс-чин болцгоосон. Одоо цөмөөрөө уран-чин буюу атом-чин, оросуудын хэлдгээр, атомщикууд болж эхэллээ.

Би өөрөө инженер хүн. Цөмийн физикийн анхан шатны ном уншсан гэсэн үг. Бас тэгээд дэлхийн ногоон намуудын бодлоготой танилцаж, эрдэмтэн мэргэдтэй уулзаж, хурал цуглаанд нэлээд суусан хүний хувьд энэ талаар овоо гайгүй мэдээлэлтэй болсон гэж өөрийгөө дүгнэдэг. Тиймд зарим нэг дүгнэлтээ таньтай хуваалцая гэж бодлоо.

Монголын анхны блог … 40000 жилийн настай

Блог гэж юу вэ? … Вовкагийн тухай нэг онигоо санаанд орчихлоо. Багш ангидаа “Залхуу хүн гэж хэнийг хэлэх вэ?” гэсэн зохион бичлэг хийлгэж. Цаг дуусахад бүгдийнх нь дэвтрийг хураагаад өрөөндөө аваачаад шалгаж гэнэ. Хүүхэд бүр л залхуугийн тухай янз янзаар бичсэн байжээ. Харин Вовкагийн дэвтэрт юу ч байсангүй, хоосон үлдээсэн хуудасны хамгийн дор харин “Залхуу хүн гэж үүнийг хэлнэ” гэсэн ганц өгүүлбэр байжээ. Товч бөгөөд тодорхой …

Блог бол … одоо таны уншиж байгаа … миний бичсэн энэ тэмдэглэл юм

Блог гэж Интернэт дээр байрлах тэмдэглэлийн дэвтэр сайтыг нэрлэдэг. Ихэнх блог уншигчиддаа санал, бодлоо нэмж бичихэд нээлттэй, интерактив бүтэцтэй байдаг. Орчин үеийн блогчид өөрийн блогтоо зөвхөн бичээд зогсохгүй зураг, аудио, видеог өргөнөөр хэрэглэдэг билээ.

BlogPulse-ийн мэдээлснээр, 2011 оны 2-р сарын 16-ны байдлаар Интернэт дээр нийт 156 сая блог ажиллаж байна.

Интернэт үүссэн цагаас л эхлэн түүн дээр Usenet, Compuserve, BBS, Mailing List зэрэг хэрэглэгчид өөрийн бодол санаагаа бичиж бусадтай харилцан ярилцах олон үйлчилгээ хөгжиж ирсэн байдаг. Өнөөгийн бидний ойлгодог Блог буюу Web Log –ийн энэ хэлбэрийг анх Swathmore College –ийнхан санаачилсан гэдэг юм.

Харин блог Монголд анх хэзээ үүссэн юм бэ?

Монголын Интернэт 1997 онд эхэлсэн. Түүнээс хойш … Анхны Интернэт блогийг хэн бичсэнийг мэдэхгүй юм байна.

Харин Монголын анхны блогийг одоогоос 40 мянган жилийн өмнө нэр нь үл мэдэгдэх нэг нөхөр бичиж үлдээснийг та одоо ч очиж уншиж болно. Тэр үед Интернэт байгаагүй учраас тэр блогчин маань блогоо агуйн ханан дээр бичиж үлдээхээс өөр аргагүй байсныг та лав ойлгоно биз

 

 

 

 

 

 

Эзэнтэй Медиа

Медиа гэдэг үгийг бид хэвлэл мэдээлэл гэж орчуулдаг. Гэхдээ англи хэл дээр ном зохиол олныг унших тутам энэ бол зөвхөн хэвлэл мэдээлэл гэсэн үг биш, мэдээллийн орон зай өөрөө гэсэн өргөн утгатай үг болохыг мэдэрч эхэлдэг.

Хүн бүр эргэн тойрноо, хот гудамж, улс орон, дэлхий ертөнцөө өөр өөрийнхөөрөө төсөөлдөг. Хэн нэгэн хүн тань дээр хүрч ирээд Сан Марино гэж нэг тийм орон байна, ийм тийм зүйлтэй юм, дарга нар нь учиргүй шударга юм гээд ярьвал таны толгойд тийм юм байх даа гэсэн бодол төрнө. Гэтэл дараа өөр нэг хүн тааралдаад Сан Мариногийн тухай нөгөө сонссонтой тань ижил төстэй зүйл ярьвал таны төсөөлөл аажмаар итгэл болох зүгтээ нэмэгдэнэ.

Та Сан Маринод очиж үзээгүй, тэр бүү хэл тэр тухай ном уншиж, зураг альбом ч хараагүй байж болно. Гэхдээ та удалгүй Сан Мариногийн тухай төсөөлөлтэй болж, таны мэдэх бусад орнуудтай харьцуулахад хэр сайхан орон болохыг нь дотроо дүгнэдэг болчихно гэхэд хилсдэхгүй.

Асуулт: Хэрэв танд Сан Мариногийн тухай ярьсан хүмүүс бүгд цаанаа нэг эзэнтэй, бүгд танд энэ тухай ярих зорилготой, түүгээрээ цалинжсан улсууд байвал яах вэ ?

Д.Энхбат: ИЗНН-ыг Дээд шүүх бүртгэж л таарна

Өдрийн сонин - 2011.09.13

- МНН, ИЗН нам нэгдэх асуудал яригдаад хагас жил гаруй боллоо. Энэ асуудал ямар шатандаа хэрхэн шийдэгдэж байна вэ?

- Дээд шүүх наадмын өдрүүдээс есдүгээр сар хүртэл завсарлаад саяхнаас ажилдаа орж байгаа юм байна. Өнгөрсөн хугацаанд биднээс гурван удаа тодруулга хийж, нэмэлт материал нэхсэн. Хамгийн эхний удаа гэхэд манай өмнөх VIII их хурлыг хийсэн эсэхийг гэрчлэх баталгаа алга гэсэн. Дараа нь МНН-ын эд хөрөнгийн материал дутуу байна гэсэн. Энэ бүгдийг нь манай нам биелүүлж материалуудыг хугацаанд нь өгсөн байгаа. Гэхдээ аль аль нь хуулиар Дээд шүүхэд өгөх материалын жагсаалтад байдаггүй. Тэгээд ч МНН, ИЗН хоёр нэгдэхэд эд хөрөнгөө комисс байгуулаад зарчмын хувьд шийдчихнэ. Сүүлийн удаа гэхэд Дээд шүүх манай намын хэд хэдэн аймгийн гишүүдээс ирсэн гэх ИЗН-тай нэгдэж буйг эсэргүүцэж байна гэсэн өргөдлийг бидэнд өгсөн юм. Тэгээд энэ асуудлын учрыг олж хариуг өг гэсэн. Тэдгээр өргөдлийг бид шалгахад хэд хэдэн аймгийн гишүүдээс гэсэн нь хуурамч байна лээ. Тэдгээр аймгийн гишүүд рүү ярихад бид бичээгүй гэдгээ мэдэгдсэн тохиолдол гарлаа. Тэгэхээр Дээд шүүх нэр хаяггүй, дугааргүй тамга дарсан, хуурамч материалыг үндэслэн манай баримтыг буцаасаар байна. Улс төрийн намын хувьд Дээд шүүх бол бүртгэлийн л байгууллага. Өөрөөр хэлбэл, фашист болон хэт даврагч намаас бусад тохиолдолд бүртгэх л үүрэгтэй байгууллага.

ИЗНН: Тэд саад хийнэ, Бид урагшилна (3)

Дээд шүүх эхлээд МНН-ын үйл ажиллагааг зогсоож улсын бүртгэлээс хасах тухай хуралдаж шийдвэрээ гаргаад, дараа нь дахин хуралдаж ИЗ-НН-ийг бүртгэх болно гэж мэдэгдээд байгаа. Хоёр хурлын хооронд хэдэн хоног, тэр бүү хэл хэдэн сар ч болж магадгүй.

Бид Дээд шүүхийн энэ шийдвэрийг хүлээж авахгүй гэж мэтгэлцээд байгаагийн гол учир нь:

1. Хэрэв эхний хурлаар МНН-ийн үйл ажиллагааг нь зогсоочихвол тэгээд хэн гэж бид өөрсдийгөө нэрлээд дараагийн хуралд оролцох юм бэ? Нам үйл ажиллагаагаа зогсооно гэдэг чинь тамга тэмдгээ хураалгаад, хэвлэлээр зарлаад, улсын бүртгэлээс хасуудаад, үнэн хэрэгтээ, тийм нам Монгол улсад албан бүртгэлээр байхгүй болно гэсэн үг. Гэтэл бид ИЗН-тэй нэгдэж байгаа болохоос намаа татан буулгаагүй. Хоёр нам хурлаа хийж хамтын шийдвэр гаргаж байж ИЗ-НН-ийг хамтран байгуулж байгаа хэрэг бус уу.
2. Хоёр хурлын хооронд хуучин МНН-ын гишүүд тэгээд хэн байх юм бэ? Тэд намгүй намын гишүүд гээд явж байх хэрэг үү? Хэрэв Дээд шүүх өнөөгийнх шигээ хурлаа хийж манай асуудлыг шийдэхгүй хэдэн сар болбол хүмүүсийн сэтгэл санаа хэрхэн өөрчлөгдөх вэ? Мөн МНН-аас нэр дэвшиж УИХ-ын гишүүн болсон Д.Энхбат гэдэг нөхөр маань тэгээд энэ хугацаанд сул гишүүн болоод явж байх уу.
3. Дээд шүүх ИЗ-НН-ыг бүртгэх хурлаасаа өмнө МНН-ын хуучин нэрийг одоо энэ эсэргүүцээд байгаа манай хэдэн нөхдөд өгчихвөл будлиан хүрээгээ улам тэлнэ. МАХН-ын нэрийн будлиан давтагдах болно. Магадгүй зарим нөхдүүд чухам үүнийг хүлээгээд, Дээд шүүхийг чухам энэ зүгт л залаад байна уу.
4. МНН-ын үйл ажиллагааг зогсоосны дараа ИЗН-ы асуудлыг мөн Дээд шүүх хэлэлцэнэ. Хэрэв тэд ямар нэг шалтаг олбол ИЗН-ыг ч хуулийн энэ маргаанд татан оруулах боломжтой. 2012 сонгуулийн өмнө МНН бүртгэлээс хасагдчихсан, ИЗН хуулийн маргаантай болчихсон байвал … манай өрсөлдөгчдийн нар нь гарах байлгүй.

Дээд шүүх: Бүртгэлийн байгууллага уу, эсвэл … (2)

МНН Их хуралдаа хоёр сарын турш бэлтгэж, сонин хэвлэл, телевизээр гишүүддээ зар тараан хэлэлцүүлэг явуулж, хурлаа Төрийн ордонд нээлттэйгээр хийснийг та магадгүй хэвлэл мэдээллээс үзсэн байх.

2011 оны 3-р сарын 26-нд хуралдсан МНН, ИЗН-ын Их хурлууд Иргэний зориг – Ногоон нам (ИЗ-НН) гэсэн нэртэй Монголын улс төрийн шинэ хүчийг хамтран байгуулах шийдвэрээ гаргасан юм.

Монголын улс төрийн гуравдагч хүчин төрлөө. Зүйрлэвэл, хүүхэд төрж, төрсний гэрчилгээг нь Дээд шүүхээс очиж авах үлдлээ. Гэтэл гэрчилгээ авах нь ихээхэн түвэгтэй, эрсдэлтэй үйл хэрэг болдог юм байна.

ИЗНН: Монголд улс төрийн намууд хэрхэн нэгдэж болох вэ ? (1)

Иргэний зориг – Ногоон намын (ИЗНН) нэгдлийг тойрсон маргаан өрнөсөөр байна. Өнгөцхөн харвал энэ нь манай намын цөөнх болсон хэсэг гишүүдийн хэрүүл маргаан мэт боловч түүний цаана Монголын улс төрд шинээр бүрэлдэн бий болж буй шинэ хүчнийг саармагжуулах гэсэн оролдлогууд, мөн Монголын Улс төрийн намын тухай хуулийг тойрсон Дээд Шүүхийн үл ойлгогдох тайлбар, шийдвэр нуугдаж байна.

Олон хүн надаас “Танай хоёр намын бүртгэл юу болж байна вэ ? Яагаад ингэж удаад байгаа юм бэ?” гэж байнга асуудаг. Түүнд нь товчхон, ойлгомжтой хариулт өгөхөд хэцүү. Яагаад гэвэл бидний нэгдэл Монголын улс төрийн хүчний харьцаанд өөрчлөлт оруулж, бүр тодорхой хэлбэл, улс төрийн зарим бүлэглэл, хэсэг хүмүүсийн эрх ашгийг хөндөж, түүнийг манай хэвлэл мэдээллийнхэн санаатай, санаагүйгээр нэлээд гажуудуулан тайлбарласаар ирсэн учир бүгдийг нэг өгүүлбэрээр хэлэх боломжгүй.

Тиймд, дээрх асуултад би өөрийн хариултаа блогоороо дамжуулан өгөхөөр шийдлээ.

Цөмийн хаягдал ба нууц лобби

Өнөөдрийн хэвлэлээр Монгол улсын Ерөнхий сайд С.Батболд Сэлэнгэ аймагт ажиллаж байх үедээ Цөмийн хаягдлыг Монголд булшлахын эсрэг залуусын хөдөлгөөнийг дэмжиж гарын үсгээ зурсан тухай мэдээлж байна. Гадаад харилцааны сайд Г.Занданшатар ч өөрийн твитдээ Монголын төрд ийм бодлого байхгүй гэж хэд хэдэн удаа мэдэгдэж байсныг би санаж байна.

Цөмийн хаягдлын тухай шуугиан сарниж, утаа тоос замхрах тусам энэ асуудлаас улбаалан нэгэн зүйл улам тодохой болж байх шиг. Энэ бол Монголын төрийн нэгдмэл байдал тун аюултай түвшинд хүртэл алдагдаж, төрийн амин чухал асуудал хариуцсан зарим түшмэд маань гадаад дотоодын бизнесийнхэнтэй хамтарч Монгол улсын геополитикийн байр суурь, стратегийн эрх ашгийг хөндсөн чиглэлээр ч хамаагүй хувийн тоглолт хийж эхэлсэн энэ жишээ юм.

Ногоон аялал 2011

УБ-Өвөрхангай-Баянхонгор-Завхан-АрХангай-УБ маршрутаар 8 хоногт 2800 км зам туулсан аялалд оролцоод ирлээ. Энэ аялалыг Монголын бэлчээрийн менежмэнтийн холбоо, МҮОНТелевизтэй хамтран зохион байгуулсан юм.

Аялалынхаа фото альбомыг ЭНД байрлууллаа.

Манай аялалын зам:

Улаанбаатар –Арвайхээр \431 км\   Арвайхээр-Баянхонгор\Гучин ус-Жинст\Баруунбаянулаан- Богд- Баянговь \440 км\   Баянговь-Баацагаан-Бууцагаан-Хүрээмарал-Баянбулаг-Отгон \375 км\   Отгон-Цагаанхайрхан-Улиастай-Идэр-Нөмрөг \290 км\   Нөмрөг- Тэлмэн \70 км\   Тэлмэн-Тариат-Ихтамир \400км\   Ихтамир-Алтанбулаг \Хустайн нуруу\-Улаанбаатар \520 км\   Бусад \250 км\